სამარხვო ბლოგი


%(count)s კომენტარი

ღმერთო, ადამიანებს დაუბრუნე ადამიანობა

 

farhangnews_113782-320716-1423482608BIAFF-ზე ბევრი კარგი ფილმი მაქვს ნანახი, ზოგჯერ იმაზეც ვფიქრობ რა სართულო საქმე აქვს ხოლმე ჟიურის, მე როდესაც მაზარ შარიფს [Mazar e sharif] ვუყურებდი, დარწმუნებული ვიყავი რომ მხატვრული ფილმების სექციაში გაიმარჯვებდა. ირანს საკმაოდ ძლიერი კინემატოგრაფი აქვს, თუმცა არის გამორჩეული ნიმუშები და ეს
ფილმი სწორედ ასეთი განსაკუთრებული ნამუშევარია, რომელიც ახალბედა ირანელ რეჟისორ აბდულჰასან ბარზიდეს ეკუთვნის.

ფილმი აღწერს 1988 წელს თალიბანის თავდასხმას ირანულ დიპლომატიურ კოსრპუსზე, რომლის დროსაც საელჩოს მხოლოდ ერთი თანამშრომელი გადარჩება. ეს არის ომი ერთი ადამიანის თვალით. ომი, რომელსაც არ ყავს მართალი ადამიანები და დამნაშავეები. ომს მხოლოდ დაზარალებულები ყავს. უყურებ ამ ფილმს და mazarsharif11გრძნობ როგორ გძულს მილიტარისტები, პოლიტიკოსები, რომლებიც ხალხს ერთმანეთს ახოცინებენ, გეცოდებიან ისინი ვინც პოლიტიკოსების პროვოკაციას წამოეგება და კლავს უდანაშაულო ადამიანებს. ეს ფილმი ყოველგვარ სტერეოტიპს ანგრევს, მათ შორის თავად ავღანელების შესახებ, იმ ავღანელებისა,
რომლებიც მთელმა დანარჩენმა მსოფლიომ შეიძულა. ომი აბრმავებს ადამიანებს, ომი სტატისტიკად აქცევს ქალების, მამაკაცების და ბავშვების სოცოცხლეს. თუმცა, ტრიუმფის გრძნობა გიპყრობს, როდესაც უყურებ სცენას, სადაც ბურკაჩამოფარებული ქალი დასისხლიანებული ხელებით მიათრევს ურემზე დაწოლილ დაჭრილ ირანელ მამაკაცს. Continue reading

Advertisements


დატოვე კომენტარი

ვის ეშინია ეიზენშტეინის

image-20150602-7000-d345aa

სექტემბრის ბოლოს მომხდარი ერთი მოვლენა რომ არა, ალბათ სავსებით განსხვავებული შინაარსი ექნებოდა ფილმზე „ეიზენშტეინი გუანახუატოში” დაწერილ ბლოგ-პოსტს. BIAFF-ის მიმდინარეობისას თამარა მირიანაშვილმა დაწერა პოსტი ამ ფილმზე, რომელიც  Facebook მომხმარებლებმა დაარეპორტეს და შედეგად დაიბლოკა არამხოლოდ თამარას FB ექაუნთი, არამედ ბიაფის Facebook გვერდის ყველა ადმინისაც. შეიძლება შემდეგი წინადადება დამეწყო ასე,-„ამაში განსაკუთრებული არაფერი იქნებოდა, რომ არა”… მაგრამ როგორ შეიძლება განსაკუთრებული და სასაცილო არ იყოს, როდესაც ვინმე არეპორტებს პიტერ გრინუეის ფილმის შესახებ დაწერილ ბლოგ-პოსტს?! ვერ ვიტყვით, რომ სერგეი ეიზნეშტეინი ყველაზე გარყვნილი კაცი იყოვო, უბიწობა ისეთ ასაკში დაკარგა რომ ქართველების უმრავლესობას ამ დროს ლამის შვილისშვილებიც ყავთ ხოლმე უკვე. ქართველების შიში ეიზენშტეინის მიმართ, ალბათ, უფრო მისი სექსუალური იდენტობით არის განპირობებული. რადგან ყველასთვის ცნობილია რომ ქართველებს თვით სომხებიც კი არ სძულთ ისე, როგორც ეს „უკუღმართები”. ამ მხრივ, რასაკვირველია, სხვა სერგოს ორმაგად არ გაუმართლა და ალბათ, ამიტომაც ვერ დაიმსახურა ამ თბილისში დაბადებულმა კაცმა ჩვენი თანამემულეების სიყვარული. Continue reading


%(count)s კომენტარი

კრედიტის ლიმიტი

maxresdefaultხშირად უმნიშველოვანესი რაღაცები შეუმჩნევლად ხდება ცხოვრებაში. საბანკო ვალების ზღვრულ ნორმასაც შეუმჩნევლად აღწევ და სრული ბანკროტი ხდები. ჯერ ცოტა გჭირდება, შემდეგ მეტი, რათა წინა ვალის პროცენტი დაფარო და ცოტა ფულიც დაგრჩეს. შემდეგ უფრო მეტი, რათა წინა ორი ვალის პროცენტი დაფარო და ისევ დაგრჩეს ცოტა ფული და ასე უსასრულოდ. თუმცა, უსასრულო არაფერია. მსგავსი სიტუაციები მხოლოდ ფულს არ უკავშირდება. ასეა წამალდამოკიდებული ადამიანების შემთხვევაშიც. თავიდან ცოტა, შემდეგ აღკვეთის მდგომარეობის (ლომკის) მოსახსნელად და ცოტა კაიფის განსაცდელად, შემდეგ მეტი და მეტი. ასეა აზარტული თამაშების შემთხვევაშიც. მოკლედ, ცხოვრები ანალოგიებითაა სავსე, თუმცა დასასრული ყოველთვის ერთნაირია. შედეგის წინასწარ გათვლა რასაკვირველია შესაძლებელია, თუმცა, როცა საქმე ფულს ეხება მძიმე ეკონომიკური მდგომარეობის დროს, თვითგადარჩენის ინსტიქტი ირთვება და ცდილობ ცოტა კიდევ გაიხანგრძლივო სიცოცხლე. თუნდაც შეიქმნა სიცოცხლის და კმაყოფილების ილუზია. ასე იქცევა „კრედიტის ლიმიტის” მთავარი გმირიც ნინო. Continue reading


3 Comments

არ დაგავიწყდეთ ბესო

me_var_besoბესოს ყველა იცნობს. ბესო ყველას კლასელია, ყველა საცხოვრებელი კორპუსის სადარბაზოშია, თქვენ ყოველდღიურად ხედავთ მას,- ავტობუსში თქვენს გვერდით ზის, ამავე ავტობუსს კი, როცა გაჩერებიდან დაიძვრება, კიდევ ერთი ბესო მოსდევს სირბილით რომ ღიად დარჩენილ კარებში ამოასწროს. კი, თქვენც ბესო იყავით, ზოგიერთი თქვენგანი მაინც. მერე გაიზარდეთ და დაგავიწყდათ. „ბესო” კი იმისთვის არის რომ ეს შეგახსენოთ.

სიმართლე რომ ვთქვა, მე არ მინახავს ამაზე უფრო მართალი ქართული ფილმი. ის არ კოპწიაობს და არ ვარდება თვითტკბობაში. სამწუხაროდ, უკანასკნელი ორი რამ ძალზედ ახლობელი და მშობლიურია ქართული კინემატოგრაფისათვის, როდესაც ხელოვანი, იქნება ეს დრამატურგი თუ რეჟისორი, ზედმეტად გაერთობა ხოლმე  სცენებით. უყურებ ფილმს და კადრების პარალელურად წარმოგიდგება რეჟისორის სილუეტი, რომელიც დგას კინოკამერის უკან და სიამოვნებისგან ხელებს იფშვნეტს, ცეკვით სცემს ბოლთას და მხრებს ათამაშებს. თავიანთი ნამუშევრების წარდგენისასაც ინარჩუნებენ ამ პოზას, ეშმაკური ღიმილი დასთამაშებთ ხოლმე სახეზე და ტკბებიან მოლოდინით, როგორ გააოცებენ მაყურებელს. გულში მანტრასავით იმეორებენ, – “ნახეთ რა გადავიღე, მმმ… თითებს ჩაიკვნეტთ”! ზოგჯერ, მართლაც კარგი ფილმი გამოსდით ხოლმე, მაგრამ რაღაც ისე არ არის, ზომიერება აკლია, ზედმეტად ფათეტიკურია, გადაჭარბებით ესთეტიკური. სიმადვილე და გულწრფელობა აკლია. „ბესოს” დანარჩენებისგან ეს ნიშანი განასხვავებს, ბესო ალალია. ის არ გეუბნება ,-“ნახე რა მაგარი პერსონაჟი გამოვუვედი ჩემ შემქმნელებსო”, პირიქით, ბავშვურად იჩეჩავს მხრებს და ზედმეტი თავმომწონეობის გარეშე ამბობს,- “რაც ვარ – ეს ვარო”. მგონი, ამ ფილმის მცირეწლოვანი მსახიობებიც კი არ გაერთნენ გადაღების დროს,- რა მაგრად ვთამაშობთო, არა და მაგრად თამაშობენ. უყურებ და ტკბები, გულში ფიქრობ, – რა კარგები ხართ, ეს როგორ მოახერხეთო.

ბესო ჩვულებრივი მოზარდია, რომელიც ბევრი სხვა სკოლის მსგავს სკოლაში სწავლობს, ჰყავს ბევრი სხვა ოჯახის მსგავსი ოჯახი და ბევრი სხვა მეგობრის მსგავსი ერთი მეგობარი. ვერ ვიტყვი რამით გამოირჩევა-მეთქი. ფილმის დამთავრების შემდეგ იმაზე ვფიქრობდი როგორი გაიზრდება ბესო, რა პროფესიას აირჩევს, რა ეყვარება, როგორი გემოვნება ექნება, იპოვის თავის თავს, თუ ვერა. ალბათ, ბევრჯერ შეიცვლება, ეყოლება ბევრი და ერთმანეთისგან განსხვავებული შეყვარებულები, ისინი მასზე სხვადასხვა დროს დიდ გავლენას მოახდენენ, არასწორად აირჩევს პროფესიას, მერე კიდევ ბევრჯერ შეიცვლის ამასაც. გამოიცვლის ბევრ სამსახურს, ბოლოს… თუმცა, ბოლო არ ვიცი. ვფიქრობ, საინტერესო ცხოვრება ექნება, კარგი ფილმივით საინტერესო და თავგადასავლებით სავსე. რაც დანამდვილებით ვიცი, ბესო არ მოიტყუება, არ გახდება თვალთმაქცი, ხარბი და „მეშჩანი”, ისეთი, როგორებიც მე და ბესოს არ გვიყვარს.

ბესოს ასაკში არავის არ უნდა “ბესო” იყოს. ყველას უნდა,  რაც შეიძლება მალე გაიზარდოს და თვითონ მართოს თავისი ცხოვრება, თუ უფროსებს არ გამოუვიდათ, მას აუცილებლად გამოუვა. შეიძლება, არც გამოუვიდეს, შეიძლება შეცდომებიც დაუშვას, მაგრამ ეს უკვე თავისი შეცდომები იქნება, თვითონ იდგება თავისი ცხოვრების ლოკომოტივის საჭესთან და თვითონვე იქნება პასუხიმგებელი. ძნელია იყო ბესო, მაგრამ როცა დრო გავა, როცა ყველაფერი შეიცვლება და წლების შემდეგ უყურებ პატარა „ბესოს”, გული სიამაყით გევსება შენს თითოეულ პატარა გამარჯვებაზე, უყურებ ცხრა მთის იქით დარჩენილ „ბესოს” და ფიქრობ, – ღმერთო, რამდენი მივლია, რამხელა გზა გამომივლიაო! ცხრა მთის იქიდან კი მოდის უამრავი სხვა პატარა „ბესო”, რომელსაც თავიდან და თავიდან აქვს თითოელი მთა გადმოსავლელი, სადაც ბევჯერ წაიქცევა, მაგრამ ოდესმე ისიც მიიხედავს უკან და მასაც აევსება სიამაყით გული ამდენი დაბრკოლების გადალახვის შემდეგ. წინ ბესო!


2 Comments

მთელი ცხოვრება

f-lifeბათუმის საავტორო კინოს საერთაშორისო ფესტივალზე თურქი კინორეჟისორის ასლი ოზგეს ახალი ფილმის ნახვის საშუალება მომეცა. ასლი ოზგე ამჟამად ბერლინში ცხოვრობს, თუმცა მისი ახალი ფილმი – “მთელი ცხოვრება” სტამბულის მდიდრული კვარტალის ბინადრებს ეძღვნება. ის ამ ფილმით, ერთგვარად, აგრძლებს სხვა თურქი კინორეჟისორის – ჯეილანის რიტორიკას ადამიანებს შორის გაუცხოების შესახებ და ამჯერად გაუცხოების ახალ ფორმებს და მასშტაბებს წარმოგვიდგენს. ჯეილანთან მისი ახალი ფილმის სიახლოვის გარდა, კიდევ შეიძლება იაპონურ კინემატოგრაფთანაც დავინახოთ კავშირი, მე პირადად იასუძირო ოძუს ” ტოკიოს ამბავი” /tokyo story/ გამახსენდა.

ფილმში ხშირადაა ხელოვნურად გაწელილი კადრები. დამრჩა ისეთი შთბეჭდილება, თითქოს, ამით რეჟისორი რაღაც გაურკვეველი შთაბეჭდილების მოხდენას ცდილობდა მაყურებელზე. შესაძლოა, სურდა წარმოეჩინა გმირების უაზროდ გაწელილი, არაფრის მომცემი ცხოვრების დეტალები. თუმცა, მე მაინც ცფიქრობ რომ ოდნავ ზედმეტი მოუვიდა და სათქმელი უამისოდაც გასაგები იქნებოდა.

ფილმი გადმოგვცემს სტამბულის მდიდრულ კვარტალში მცხოვრები, წარმატებული და ლამაზი ადამაინების ცხოვრებას, რომელთაც ეს უკანასკნელი – ცხოვრება – სულაც აღარ ახარებთ. ისინი გაუცხობულნი არიან ყველაფრის მიმართ, რაც კი მათ ირგვლივაა, გარშემომყოფი ადამიანების, მეგობრების, ოჯახის წევრების, ბუნების, გარემოს და საერთოდ ყოველგვარი სულიერის მიმართ. ეს, ერთგვარად, უკვე გადაღეჭილი თემატიკაა რომელზეც თითქმის ყოველ მეორე რეჟისორს თითო ფილმი მაინც აქვს გადაღებული და რაიმე ახლის თქმა, ალბათ, ძალიან ძნელი იქნებოდა. თუმცა, მეჩვენება რომ ეს თანამედროვე თურქი რეჟისორების საყვარელი თემაა მაინც, ისევ ჯეილანის ფილმებს თუ გავიხსენებთ. რატომ არის ის ასე პოპულარული თურქულ კინემატოგრაფში, ჩემთვის ძნელი სათქმელია და ალბათ, ბევრად უფრო ღრმა კველვას საჭიროებს, თუმცა ფაქტია რომ ჩვენი მეზობლები – ეს ხალისიანი და გულღია ერი გაუცხოებას საკმაოდ მწვავედ განიცდის და მრავალფეროვან არტისტულ ხერხებს მიმართავს მის წარმოსაჩენად.

Lifelong-Wმიუხედავად იმისა, რომ “მთელი ცხოვრება” არის ფილმი ოჯახის და ამ ოჯახის პრობლემების შესახებ, მაინც მომეჩვენა რომ ყველაზე ტრაგიკული პერსონაჟი წარსულში წარმატებული მხატვარი ელაა. სიუჟეტიც მის ირგვლივ ვითარდება და გადმოგვცემს ელას სულიერ განცდებს. ფილმში ზედმიწევნით დახვეწილი ფორმით არის შესრულებული დრამატული ურთიერთობები. ამ თვალსაზრისით ასეთ პოეტურ ფილმს ძნელად თუ იპოვი მსოფლიო კინემატოგრაფში. ელას პიროვნული და კარიერული პრობლელების სათავე კი, ალბათ, ისევ მის სულიერ მდგომარეობაშია, მის დამოკიდებულებაში სამყაროსთან. ელა სავსებით ცარიელი, თითქოს უსულო შემოქმედია, რომელსაც სახეზე არანაირი ემოცია არ აღებეჭდება. ემოციებისაგან დაცლილი, აღფრთოვანების უნარს მოკლებული არტისტი კი, ალბათ, ვერაფრის ჭეშმარიტად ღირებულის შექმნას ვეღარ შეძლებს.


დატოვე კომენტარი

ვალენსა – იმედის კაცი

valეს არის ფილმი ჭეშმარიტად ოპტიმისტი, მოუსვენარი, უსამართლობასთან მებრძოლი ადამიანის შესახებ. ფილმი რომელიც ვალენსას ცხოვრებას და პოლიტიკურ მოღვაწეობას ასახავს სასიამოვნოდ გააოცებს ნებისმიერი ტიპის მაყურებელს. ვერ ვიტყვი რომ პოლიტიკური თემატიკის ფილმები ჩემ განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევდეს, თუმცა ეს არ არის გადაჭრით პოლიტიკური ფილმი. ანჟეი ვაიდა პოლონეთის მომავალ ლიდერს წარმოგვიდგენს როგორც მეოჯახე კაცს, მოსიყვარულე მეუღლეს, 6 შვილის მამას, რომელსაც გარემოებები აიძულებენ უსამართლობასთან სახიფათო ბრძოლა აწარმოოს.

ამ ფილმს განსაკუთრებული ინტერესით ველოდებოდი. ჩემთვის კინემატოგრაფის სიყვარული პირველ რიგში ანჟეი ვაიდათი იწყება, ის ჩემი ბავშვობის სიყვარულია. ახლა კი მეძლეოდა საშუალება მისი ახალი ფილმი მსოფლიოში ერთ-ერთ პირველს მენახა. იქამდეც კი, სანამ დიდი რეჟისორის ახალ ნამუშევარს მის სამშობლოში შეაფასებდნენ. ვაიდამაც ამის გამო ვერ მოახერხა ბათუმის კინოფესტივალზე ჩამოსვლა, რადგან სწორედ ახლა მიმდინარეობდა მზადება “ველენსას” პოლონური პრემიერისთვის. სამაგიეროდ რეჟისორმა ფესტივალს და საქართველოს გულთბილი და ამაღელვებელი მიმართვა გამოუგზავნა. Continue reading


6 Comments

თურქული კინემატოგრაფის მოკრძალებული ხიბლი

საავტორო კინოს ბათუმის საერთაშორისო ფესტივალზე თურქი რეჟისორი ნური ბილგე ჯეილანის ორი ბრწყინვალე ფილმი იყო წარმოდგენილი ოსტატთა კოლექციის სექციაში. ეს ფილმები რადიკალურად განსხვავდება ერთმანეთისაგან და ერთგვარ კონტრასტს ქმნის.

ევროპულ კინემატოგრაფზე შეყვარებული ადამაინებისთვის, ვფიქრობ, ძალზედ საინტერესო იქნება თურქული კინოს გაცნობაც. იტალიური და ფრანგული კინოს კაშკაშა ფერადოვნება თვალს ჭრის და საოცრად პოეტურ სივცეში ატყვევებს მაყურებელს. ნური ბილგე ჯეილანის ფილმები ამ მხრივ უფრო “პუბლიცისტურია”, ასახავს შიშველ რეალობას ყოვეგვარი შელამაზების გარეშე. კულინარიის ენაზე რომ ვთქვათ, საკმაზის გარეშე წარმოგვიდგენს სასიცოცხლო სივრცესა და ამ სივცეში მცხოვრებ ადამაინებს. ის არ გამოირჩევა არც დინამიურობით. “ერთხელ ანატოლიაში” /Once upon a time in anatolia/  არის ფილმი, რომელსაც შეუძლია შეუსვნებლად  გამოგზაუროს Continue reading